“แค่ขี้ลืม หรือเริ่มเป็นอัลไซเมอร์?”
วิธีสังเกตอาการระยะแรกที่คนในครอบครัวมักมองข้าม
“ช่วงนี้แม่ขี้ลืมขึ้นนะ แต่คงเป็นเพราะอายุมากแล้ว”
“พ่อถามคำถามเดิมซ้ำ ๆ แต่ก็ยังทำอะไรเองได้อยู่”
หลายครั้งคนในครอบครัวมองว่าอาการเหล่านี้เป็นเพียง ”ความขี้ลืมตามวัย “จึงปล่อยผ่านไป แต่ในบางคน การเปลี่ยนแปลงของความจำอาจเป็นสัญญาณเริ่มต้นของ ภาวะสมองเสื่อม หรือโรคอัลไซเมอร์ได้
อย่างไรก็ตาม การขี้ลืมไม่ได้หมายความว่าเป็นอัลไซเมอร์เสมอไป เพราะความจำแย่ลงอาจเกิดจากหลายสาเหตุ เช่น ความเครียด การนอนหลับไม่เพียงพอ ภาวะซึมเศร้า ผลข้างเคียงจากยา ดังนั้นสิ่งสำคัญคือการสังเกตว่า “ลืมแบบไหน” และ “ส่งผลต่อการใช้ชีวิตมากแค่ไหน”
ขี้ลืมตามวัย vs สัญญาณที่ควรระวัง
ขี้ลืมตามวัย
- จำไม่ได้ว่ากุญแจวางไว้ที่ไหน แต่ยังสามารถนึกย้อนกลับหรือหาเจอได้
- ลืมชื่อคนบางครั้ง แต่เมื่อมีคนบอกก็ยังจำได้
- อาจต้องใช้เวลานึกคำศัพท์หรือชื่อบางอย่างนานขึ้น แต่ยังสื่อสารและทำความเข้าใจได้ตามปกติ
- ยังคงจัดการเรื่องส่วนตัวและกิจวัตรประจำวันได้ด้วยตัวเอง
สัญญาณที่ควรสังเกต
- ลืมเรื่องที่เพิ่งเกิดขึ้นบ่อย ๆ และไม่สามารถนึกย้อนกลับได้
- ถามคำถามเดิมซ้ำ ๆ หรือเล่าเรื่องเดิมซ้ำโดยไม่รู้ตัว
- ลืมวัน เวลา สถานที่ หรือหลงทางในบริเวณที่คุ้นเคย
- ทำงานหรือกิจกรรมที่เคยทำเป็นประจำได้ยากขึ้น เช่น ทำอาหาร ใช้โทรศัพท์ จัดการเงิน หรือรับประทานยา
- วางของผิดที่ผิดทางในลักษณะที่ไม่ปกติ และไม่สามารถย้อนหรือนึกขั้นตอนที่ทำไว้ได้
- มีปัญหาในการพูดหรือหาคำศัพท์ จนส่งผลต่อการสื่อสาร
- บุคลิก อารมณ์ หรือพฤติกรรมเปลี่ยนไปอย่างเห็นได้ชัด
จุดสังเกตสำคัญที่สุดคือ “ความสามารถในการใช้ชีวิต”
หากคนในครอบครัวเริ่มสังเกตเห็นความเปลี่ยนแปลง ควรพาไปพบแพทย์เพื่อประเมินหาสาเหตุ เพราะการตรวจตั้งแต่ระยะแรกช่วยให้แพทย์แยกสาเหตุของอาการได้ และหากเป็นโรคอัลไซเมอร์หรือภาวะสมองเสื่อมจริง ก็ยังมีแนวทางดูแลและวางแผนการรักษา รวมถึงการวางแผนชีวิตในระยะต่อไปได้อย่างเหมาะสม
…สนับสนุนโดย...
: สำนักงานสลากกินแบ่งรัฐบาล
: บริษัท ทางด่วนและรถไฟฟ้ากรุงเทพ จำกัด (มหาชน)
: AOT ท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ
: โตโยต้า
: บ้านชาวไทย
: บริษัท อำพลฟูดส์ โพรเซสซิ่ง จำกัด
: ธนาคารออมสิน
#JS100 #จส100 #อัลไซเมอร์ #สมองเสื่อม #คนพลัดหลง